W związku ze zbliżającym się dniem Zero dla Dyskryminacji, IN-HABIT zwraca uwagę na problem mieszkalnictwa inkluzywnego, jako kluczowego warunku równości i niedyskryminacji w Europie. Osoby z niepełnosprawnościami są narażone na 70% wyższe ryzyko ubóstwa niż ogół populacji, co znacząco ogranicza ich dostęp do przystępnych cenowo, dostępnych i osadzonych w lokalnych społecznościach form mieszkalnictwa.
W wielu państwach członkowskich Unii Europejskiej długie listy oczekujących, ograniczona dostępność dostosowanych mieszkań, wysokie koszty oraz nadmierna biurokracja nadal tworzą bariery dla niezależnego życia osób z niepełnosprawnościami. W rezultacie systemy mieszkaniowe często nie wspierają partycypacji, autonomii i włączenia społecznego, wzmacniając wykluczenie zamiast mu zapobiegać.
Choć mieszkalnictwo zajmuje szczególne miejsce w europejskiej agendzie, to potrzeby osób z niepełnosprawnościami wciąż są pomijane w rozwijanych i finansowanych obecnie rozwiązaniach mieszkaniowych.
Uruchomiony w grudniu 2025 roku IN-HABIT to trzyletni projekt, który łączy ośmiu partnerów z Węgier, Włoch, Francji, Irlandii, Grecji, Belgii i Polski. Odpowiada na utrzymujące się rozbieżności między ramami polityki mieszkaniowej a rzeczywistymi doświadczeniami osób z niepełnosprawnościami.
Według Estelle Houtart, koordynatorki projektu IN-HABIT i specjalistki ds. polityki w EASPD:
„Dostęp do mieszkalnictwa pozostaje jednym z największych wyzwań dla osób z niepełnosprawnościami. Wśród głównych barier często wskazuje się potrzebę lepszej koordynacji między sektorem mieszkaniowym, sektorem wsparcia dla osób z niepełnosprawnościami a władzami lokalnymi. IN-HABIT ma na celu zmianę tej rzeczywistości poprzez wzmacnianie wiedzy i umiejętności profesjonalistów w tych aspektach.”
W Polsce, podobnie jak w innych krajach UE, problemem jest zbyt mała ilość mieszkań przystosowanych do potrzeb osób niepełnosprawnych. Częste zmiany w programach i zakresach dofinansowania do zakupu i późniejszego utrzymania lokali, przy jednoczesnych statystycznie niższych zarobkach osób z niepełnosprawnościami, przyczyniają się do poczucia braku poczucia stabilności. Osoby mieszkające w starszym budownictwie mają ograniczone możliwości dostosowania swoich mieszkań, aby być w stanie pokonywać istniejące bariery architektoniczne.
IN-HABIT koncentruje się na pokonaniu praktycznych barier, które uniemożliwiają realizację założeń mieszkalnictwa inkluzywnego w całej Europie. Projekt ma na celu identyfikację luk kompetencyjnych i poszukiwanie dobrych praktyk w usługach mieszkaniowych i wsparcia, wzmacnianie potencjału profesjonalistów sektora mieszkaniowego, władz lokalnych i dostawców usług, a także poprawę dostępu do usług związanych z mieszkalnictwem poprzez narzędzia cyfrowe.
Poprzez wspieranie dialogu między kluczowymi aktorami sektora mieszkaniowego, IN-HABIT przyczynia się do tworzenia bardziej skoordynowanych, zorientowanych na osobę i zrównoważonych rozwiązań mieszkaniowych dla osób z niepełnosprawnościami, wspierając wdrażanie unijnych zobowiązań dotyczących niedyskryminacji i niezależnego życia w praktyce.
O projekcie IN-HABIT
IN-HABIT to projekt finansowany przez UE, którego celem jest wspieranie inkluzywnych rozwiązań mieszkaniowych poprzez wzmacnianie kompetencji profesjonalistów sektora mieszkaniowego, dostawców usług oraz władz lokalnych w zakresie wspierania osób z niepełnosprawnościami. Związek Miast Bałtyckich jest partnerem w projekcie.
Sekretariat Związku Miast Bałtyckich
